Selectie, discriminatie en mensenrechten

Liefde, barmhartigheid en mededogen  

Hilversum, 9 juni 2008

Drs. L.P. Dorenbos, voorzitter Stichting Schreeuw om Leven  

Hoe slaat het lijden toe. Plotsklaps wordt de kanker ontdekt. Gaat een meisje naar huis met de mededeling reuma! Wordt er de zoveelste chemokuur gestart. Brengt een rouwstoet een  kinderlijkje weg. Worden we dan geboren om te sterven? Wat is er dan op tegen om embryo’s te selecteren en te doden om dit lijden te voorkomen? Zou er ook iets op tegen zijn om mensen te doden, die in geboren staat overvallen worden door een ziekte? We beseffen bij de huidige discussie dat we het over de grondslagen en grondbeginselen van leven hebben.   

Het lijkt dat lijden de wereld in de greep heeft. Verder weg sterven mensen van de honger en de dorst; wordt er door bruut geweld gemoord, verkracht en sneuvelen mensen door oorlogsgeweld. Waarom komt er nooit een einde aan dat lijden? Een kind kraait in de wieg. Als een wonder geweven en ontstaan, als een explosie van levenskracht. Niet te vatten. Verdriet bij een miskraam, een spontane abortus of bij afbreking van een zwangerschap, abortus provocatus.    

Het leven is gebroken. De liefde is vaak zoek. Het kwaad huist in ieder mens. Niemand ontkomt aan lijden. We hebben geen keus en moeten er mee leren leven in de verwachting van de nieuwe wereld waar recht en gerechtigheid zal heersen en geen dood en zonde meer zal zijn en alle tranen  zullen worden weggewist. Hen wacht het eeuwige leven, die geloven in Messias Jezus. Iedereen is welkom om zo het leven te leren zien en verdragen.  

Bij de conceptie ontstaat een nieuwe mens. Als je selectie toepast op welke mens dan ook zal de subjectieve mening van dat moment bepalen, wie wel en wie niet mag blijven leven. Door de zonde en de haat in de wereld moeten wij tegen elkaar beschermd worden dat wij nooit onze macht en wetenschap gebruiken om de één wel het leven te gunnen en de andere niet. Dat is dan ook hecht verankerd in onze grondwet. Wij zullen dan ook niemand discrimineren om wat voor reden dan ook, ongeboren of geboren.  

Evenals wij het lijden niet kunnen voorkomen of oplossen na een geboorte, kunnen wij ook niet de dood als oplossing nemen om lijden weg te euthanaseren voordat iemand geboren is. Bij lijden kunnen emoties hoog oplopen en eigen levensverwachtingen danig worden geschokt, maar door de dood te introduceren, wordt zowel de moeder (als ook de vader) betrokken bij het doden van hun eigen nog ongeboren kind, als zou daarmee hun verdriet en lijden zijn opgelost. Bewust of nog onbewust kan het niet anders of dit zal zich op een of ander moment in hun leven wreken, zoals in vele gevallen blijkt. Dat kan ook niet anders. Hoe ze hun kind ook uit liefde en emotie het leven hebben ontnomen.  

Als het subjectieve element van selectie is geïntroduceerd is er per definitie geen grens aan de mate van en de aard van het lijden dat door een abortus zou mogen worden voorkomen. Wie is in staat om daartoe een grens te bepalen? Het lijden kan voor de ene groep van net zo grote betekenis zijn als het lijden ervaren wordt door een andere groep. De mens heeft met lijden te maken vanaf de conceptie tot de natuurlijke dood. Niemand kan daar in zijn leven aan ontkomen. De mate waarin kan zeer verschillend zijn. We moeten ons naar elkaar bovenmate inzetten om het lijden te voorkomen, te dragen en  elkaar te helpen. Het zwakke heeft recht op extra liefde en ondersteuning.   Barmhartigheid is om vanuit de acceptatie dat lijden niet te voorkomen is alles te doen om naast de lijdende te gaan staan om ook als gemeenschap de liefde uit te dragen, om in het lijden het verdriet van onze naaste mee te dragen.   Als het selectie principe, ten principale tegen onze grondwet, in principe wordt toegestaan,  wordt onze objectieve basis van de bescherming van ieders leven in welke vorm dan ook, ontkracht, waardoor ook op andere gebieden van het leven zoals rondom geslachtsgemeenschap, seksualiteit en geboorte de universele waarden en normen worden verzwakt.  

De grondslagen van de samenleving worden dan aangetast. Willekeur en liefdeloosheid dreigen dan. De geschiedenis, recent en daarvoor, laat steeds weer zien dat je radicaal moet voorkomen dat ook maar in één of andere vorm of gedachte de mens het subjectieve recht krijgt om de ene mens wel te laten leven en de andere niet.  

De ethische discussie over embryoselectie wordt van vele kanten gevoerd. Ieder beseft dat we te maken hebben met de basis en de ernst van het leven. Het is indrukwekkend om te ontdekken dat al bij enkele cellen is te constateren welke eigenschappen een mens heeft. Dit is ook van betekenis bij de discussie over beëindiging van leven door abortus. Medisch is er niet sprake van een vaag iets, maar van een embryo waarin alle eigenschappen al aanwezig zijn.  

We dienen elkaar en de mensheid het meest door niet de weg van embryoselectie en embryododing op te gaan. Juist zij die meer besef van lijden hebben dan anderen, beseffen vaak nog dieper dat lijden niet uit te bannen is, en dat juist degene die lijden overkomt, het meest geholpen wordt door in zijn lijden als het ware dat lijden mee te dragen, zodat de zwakke gesterkt wordt. Woorden als barmhartigheid, liefde en mededogen spelen dan mee. Het kan niet zo worden, dat een gehandicapte zou moeten beleven dat hij niet gewenst zou zijn, omdat door de ontdekking van zijn “ foute” gen, zijn lijden had kunnen worden voorkomen.  

De geneeskunde staat in dienst van de barmhartigheid en moet geholpen worden om niet te vervallen in de noodzaak van wat medisch technisch mogelijk is als hoogste wijsheid als het gaat om het verlichten van lijden van een patiënt. De discussie moet worden ontdaan van emotionele explosies en de beroepsdwang, maar gebed blijven in de onaantastbaarheid van ieders leven zonder dat er enige sprake is van discriminatie en schending van de rechten van de mens. Dit vraagt een voortgaande maatschappelijke discussie.  

Hoewel de wetenschap onvoorstelbaar ver kan gaan is de praktische medische en morele implicatie een zaak die naast ethische doordenking ook de financieel haalbare toets moet kunnen doorstaan. Niet alles wat kan is medisch en moreel verantwoord en financieel haalbaar. De praktische hulpverlening zou zeker dienen te liggen op zorg naar lichaam, ziel en geest om met elkaar in de acceptatie van lijden op zich samen op te komen voor het zwakke en kwetsbare. Wij mogen ons gelukkig prijzen in een land te leven waar deze zorg een eerste prioriteit is.     

Stichting Schreeuw om Leven
Ruitersweg 37a
1211 KT Hilversum
tel. (035) 6244352
e-mail infoschreeuwomlevennl
www.schreeuwomleven.nl